Mùa Cá Linh Non – Món ăn đặc sản Miền Tây Nam Bộ

Tháng 8, khi lũ đầu nguồn bắt đầu lên cũng là thời điểm nhiều hộ dân Đồng Tháp, An Giang, Cần Thơ… hốt bạc triệu mỗi ngày nhờ săn cá linh non đầu mùa.

Dân miền Tây săn cá linh non đầu mùa lũ thu chục triệu/ngày
Nước lũ thời điểm này đã lên đồng, các hộ dân ở Đồng Tháp, An Giang và Cần Thơ cũng sẵn sàng xuồng, lưới, câu… cho mùa đánh bắt thủy sản. Trong đó, phương tiện đánh bắt cá linh bao giờ cũng được ưu tiên đầu tư nhiều nhất, vì đây là loài cho sản lượng lớn và thu nhập cao.

Cuối tháng 6 âm lịch, cá linh theo con nước tràn về vùng đầu nguồn An Phú (An Giang) . Chẳng biết quá trình sinh sản của loài cá này bắt nguồn từ đâu nhưng khi về đến xã biên giới Vĩnh Hội Đông thì chúng đã to bằng đầu đũa ăn.

 

Xem video Mùa Cá Linh Non – Món ăn đặc sản Miền Tây Nam Bộ 

Từ xưa, người dân vùng lũ không dùng từ “nhỏ” để gọi những con cá linh còn bé xíu, thay vào đó họ dùng từ “non”. Đây là cách gọi đã thành thói quen và cá linh non trở thành món ngon được nhiều người tìm mua khi chúng vừa xuất hiện tại các chợ.

“Trong các loại cá về theo mùa nước nổi thì cá linh xuất hiện sớm nhất, giá bán tại chợ tương đối cao. Mới tháng 4, tháng 5 âm lịch, người ta đã rục rịch chuẩn bị lưới, đáy để sẵn sàng cho mùa cá linh. Gia đình tôi từ xưa đến giờ vẫn sống với con cá này mỗi khi nước lũ đến” – anh Lê Văn Cứng, người dân ấp Vĩnh Hội, xã Vĩnh Hội Đông (An Phú), cho biết.

Cũng theo anh Cứng, đóng đáy cá linh là nghề cha truyền con nối của gia đình, tuy cực nhọc nhưng con cá linh chưa bao giờ phụ lòng những người đã mong chờ nó. Năm nay, gia đình anh Cứng trúng thầu khai thác cá linh với sự cấp phép của cơ quan chức năng.

Anh hớn hở khoe: “Năm nay, tôi trúng thầu gian nhất (được đóng đáy ở vị trí đầu tiên của dòng chảy) nên có thể thu hoạch được sản lượng cá nhiều. Những người ở gian nhì, gian ba thì thu nhập cũng đáng kể lắm! Nói chung, nếu ai kiên trì gắn bó với con cá linh thì cũng kiếm được thu nhập kha khá qua mùa nước nổi”.

Có người ví von rằng, con cá linh hấp thụ được vị ngọt của phù sa nên cũng tạo nên vị ngon đặc trưng từ thịt của chúng. Về cách chế biến, tùy vào sở thích, các bà nội trợ có thể chiên bột, kho lạt để chấm bông súng đồng hay nấu canh chua với bông điên điển… Mỗi món có hương vị riêng nhưng sự hấp dẫn thì không thể cưỡng lại được. Đó là món quà của mùa nước nổi, là sự hào phóng của sông Mê Kông ban tặng cho những người dân trót nặng tình với nó.

Hiện tại, cá linh non chỉ mới xuất hiện với số lượng ít nên anh Cứng cũng chỉ thu hoạch cầm chừng mỗi ngày vài chục ký. Khi bước vào vụ rộ, một ngày anh có thể bắt được vài trăm, thậm chí cả tấn cá để cân cho thương lái.

“Hổm rày chưa có cá nhiều nên giá cũng cao. Tôi cân cho thương lái 20.000 đồng/kg cá còn sống. Độ nửa tháng nữa thì cá về nhiều, giá sẽ giảm dần nhưng được cái mình bán với số lượng lớn nên thu nhập cũng ổn định” – anh Cứng thiệt tình.

Cá linh lớn rất nhanh theo con nước, tháng 8- 9 âm lịch đã to bằng ngón tay cái và đó cũng là lúc anh Nguyễn Văn Kiệm (ngụ ấp Phú Thạnh, xã Phú Hữu, An Phú) xuống xuồng đi giăng lưới cá linh. Anh tâm sự: “Năm nào cũng vậy, khi nước ngoài sông đục thì tôi cũng lo đóng mấy tay lưới cá linh, cá chạch để mưu sinh mùa nước nổi. Gia đình khó khăn, chỉ nhờ vào mấy con cá để kiếm đồng ra đồng vô”.

Anh Kiệm sử dụng loại lưới 2,3 phân nên chỉ bắt được cá lớn. Mùa nước năm nào anh cũng giông xuồng đi khắp nơi từ Hồng Ngự (Đồng Tháp) đến vùng trũng Tứ giác Long Xuyên để giăng lưới. Mỗi ngày kiếm được 70-80 kg cá linh, thu nhập cũng được 100.000-150.000 đồng/ngày.

Dân miền Tây săn cá linh non đầu mùa lũ thu chục triệu/ngày
Ngư dân huyện An Phú – An Giang đánh bắt cá linh đầu mùa bằng lưới đáy ở nơi nước chảy xiết. Với cách đánh bắt này, 3-4 lao động có thể thu từ  1-2 tấn cá linh non mỗi ngày.
Dân miền Tây săn cá linh non đầu mùa lũ thu chục triệu/ngày
Ngoài lưới đáy, phương tiện thông dụng nhất để săn cá linh là dớn hay đú, loại lưới cước có chiều dài từ 100-150m, được đặt trên những cánh đồng trong mùa lũ. Một bộ dụng cụ này có thể sử dụng 2-3 mùa.
Dân miền Tây săn cá linh non đầu mùa lũ thu chục triệu/ngày
Dớn được đặc san sát nhau trên những cách đồng ngập nước lũ từ 2-3m để đánh bắt cá linh.
Dân miền Tây săn cá linh non đầu mùa lũ thu chục triệu/ngày
Những hộ gia đình không đủ điều kiện sắm lưới đáy hay dớn thì trang bị những tay lưới, câu với chiếc xuồng “đuôi tôm” cũng có thể đánh bắt được loài cá này.
Dân miền Tây săn cá linh non đầu mùa lũ thu chục triệu/ngày
Gia đình ông Nguyễn Văn Hữu, ở Hồng Ngự – Đồng Tháp có hơn 15 năm trong nghề đặt dớn cá linh. Theo ông Hữu: “Cá linh có giá từ 140.000 -150.000 đồng/kg, năm nay mới đầu mùa nhưng cá đã về nhiều nên tranh thủ đánh bắt”. Hiện một ngày đêm ông săn được hơn trăm kg.
Dân miền Tây săn cá linh non đầu mùa lũ thu chục triệu/ngày
Cá linh là loại đặc sản được thiên nhiên ban tặng cho người dân miền Tây, nhưng mỗi năm chỉ xuất hiện một lần vào mùa lũ.
Dân miền Tây săn cá linh non đầu mùa lũ thu chục triệu/ngày
Anh Nguyễn Văn Cội, ở xã Khánh An, huyện An Phú – An Giang, chuyên đánh bắt cá linh non cho biết: “Năm nào cũng vậy, cứ lũ bắt đầu về là gia đình tôi qua Campuchia thuê đất để đặt lú cá linh. Bình quân một ngày tôi có 40 miệng lú, bắt hơn 100 kg cá. Với giá bán hiện tại là 140.000 đồng/kg, trừ chi phí cả nhà kiếm được 10 triệu đồng”.
Dân miền Tây săn cá linh non đầu mùa lũ thu chục triệu/ngày
Cá linh mang lại nguồn lợi rất lớn trong mùa lũ nên người dân tùy theo điều kiện đều tập trung đầu tư ngư cụ để khai thác.
Dân miền Tây săn cá linh non đầu mùa lũ thu chục triệu/ngày
Theo nhiều ngư dân có kinh nghiệm, cá linh thường có giá cao nhất vào đầu mùa, vì lúc này cá còn nhỏ hơn ngón tay út, ăn rất ngon và có thể chế biến nhiều món như kho lạt với me, nấu canh chua bông điên điển, chiên với bột hoặc làm chả…. Và giá cao nhất chỉ tập trung trong vòng 1 tháng đầu mùa. Khi cá càng lớn giá sẽ càng thấp, vào giữa đến cuối mùa lũ, giá chỉ dao động 20.000 -30.000 đồng/kg
Dân miền Tây săn cá linh non đầu mùa lũ thu chục triệu/ngày
Nhiều tiểu thương bán cá linh non ở chợ An Phú – An Giang, cho biết cá linh mới xuất hiện hơn 2 tuần nay. Hiện giá cao nhưng cá bán rất chạy vì đầu mùa ai cũng muốn ăn để cảm nhận mùa lũ về. Cá linh non còn sống đang ở mức 140.000 đ/kg, cá đã làm sẵn giá 160.000 đồng/kg, còn giá tại các nhà hàng từ 180.000 -200.000 đồng/kg.
Dân miền Tây săn cá linh non đầu mùa lũ thu chục triệu/ngày
Thông thường cá linh chỉ đắt hàng khi còn sống, nên để vận chuyển về các chợ hoặc đi xa hơn như về các tỉnh khác của đồng bằng sông Cửu Long,  TP.HCM, người bán phải dùng bình oxy để “dưỡng” cho cá sống.
Dân miền Tây săn cá linh non đầu mùa lũ thu chục triệu/ngày
Ông Phạm Quang Chắc ở xã Phước Hưng, huyện Tịnh Biên – An Giang có gần 10km lưới dớn săn cá linh. Mấy ngày đầu mùa lũ này, có ngày ông bắt gần 1 tấn cá, có thu trung bình 50 triệu đồng. Trong ảnh, ông Chắc chuẩn bị đem cá giao cho bạn hàng ở khu vực.
Dân miền Tây săn cá linh non đầu mùa lũ thu chục triệu/ngày
Ngoài cá nhỏ chế biến các món ăn, cá linh loại lớn rẻ hơn được sử dụng làm mắm.
Dân miền Tây săn cá linh non đầu mùa lũ thu chục triệu/ngày
Xuồng câu tấp nập mang cá về chợ.
Dân miền Tây săn cá linh non đầu mùa lũ thu chục triệu/ngày
Anh Lê Tấn Thủ, thương lái thu mua cá linh ở chợ xã Trường Xuân, huyện Tháp Mười, Đồng Tháp, cho biết, hơn tuần nay mỗi ngày anh mua từ 3-4 tấn cá linh non và nhiều loại tôm, cua, rắn rùa…để cung cấp cho  thị trường TP.HCM.
Dân miền Tây săn cá linh non đầu mùa lũ thu chục triệu/ngàyPhóng to

Cá linh hiện vẫn chưa được nuôi nhân tạo. Song vì lợi nhuận, tại miền Tây, một số người đã “sản xuất” cá linh giả để bán quanh năm. Cá linh giả là loài cá luồn ươm nuôi và rất giống với cá linh thật. Tuy nhiên, theo ngư dân sống ở vùng lũ, cá luồn giả cá linh rất dễ phân biệt, vì đầu, mắt cá luồn to hơn cá linh, hình dáng cũng khác, đặc biệt ăn vào xương rất cứng.

https://www.youtube.com/watch?v=h213r9w8I6Y

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*